NDE Datasetregister
Het Datasetregister van het Netwerk Digitaal Erfgoed is de catalogus van Nederlandse erfgoeddata: archieven, musea, bibliotheken en gemeenten melden er hun datasetbeschrijvingen aan, het register haalt die op, controleert ze en zet ze in een SPARQL-endpoint. Op 16 oktober 2026 stonden er 3.401 datasets met een geldige registratie in, van 159 uitgevers. Het register bevat beschrijvingen, niet de data zelf: elke beschrijving wijst naar downloads of API's (OAI-PMH, SPARQL, IIIF) bij de instelling. Het wordt beheerd en onderhouden door het Nationaal Archief.
Wat er allemaal in zit3.409
Alle datasets in het Datasetregister van het Netwerk Digitaal Erfgoed, per instelling, elke nacht opgehaald. Elke dataset heeft een eigen pagina met licentie en distributies (download, SPARQL, OAI-PMH).
Erfgoeddatasets in het NDE Datasetregister per licentie: het meest CC BY 4.0 (1.833 datasets), dan CC0 1.0 en CC BY-SA 4.0
Erfgoeddatasets in het NDE Datasetregister per licentie, oktober 2026, in datasets. Totaal: 3.409; de grootste 12 van 14 categorieën staan in de grafiek. CC BY 4.0 is 54% van het totaal. De licentie geldt voor de beschrijving van de dataset (de metadata), niet per se voor de collectiestukken zelf. Varianten van dezelfde licentie-URI (http of https, met of zonder slash) zijn samengeteld.
Wat kun je ermee?4 ideeën
Welke erfgoeddata zijn er over mijn plaats?
Zoek in de titels en trefwoorden op een plaatsnaam. Je vindt dan archieven van verenigingen, notarissen en bedrijven, fotocollecties en museumcatalogi die elk een eigen download of API hebben.
Wat mag ik ermee?
Elke beschrijving noemt een licentie. Van de 3.401 datasets staan er 1.832 onder CC BY 4.0, 1.098 onder CC0 en 436 onder CC BY-SA 4.0. Die licentie geldt voor de beschrijving; voor de stukken zelf kijk je bij de instelling.
Alle linked-data-ingangen van het erfgoed
Filter de distributies op dct:conformsTo: 147 datasets hebben een SPARQL-endpoint, 94 een OAI-PMH-ingang, 17 IIIF. Zo bouw je een lijst van machineleesbare ingangen voor een eigen zoekdienst.
Wie publiceert wat?
Tel datasets per uitgever: Het Utrechts Archief (1.572), Stadsarchief Rotterdam (696) en Streekarchief Voorne-Putten (346) beschrijven elk archief(blok) als eigen dataset; musea melden vaak één grote collectie aan. Aantallen datasets zeggen dus weinig over de omvang.
Zo verwerk je het3 stappen
Zoek in de website of via SPARQL
De zoekpagina Doorzoek maakt van je zoekvraag een SPARQL-query die je kunt openen en aanpassen. Het endpoint is vrij toegankelijk; vraag om application/sparql-results+json voor JSON.
https://datasetregister.netwerkdigitaalerfgoed.nl/sparql
Alleen geldige registraties
Het register telt een dataset mee als zijn registratie geldig is: schema:subjectOf/schema:additionalType is …/registry/valid. Zonder die voorwaarde krijg je ook verdwenen (gone) en ongeldige beschrijvingen: 3.461 in plaats van 3.401.
Van beschrijving naar data
Elke dataset heeft een of meer dcat:distribution met dcat:accessURL of dcat:downloadURL, een mediatype en soms dct:conformsTo (het protocol). Die adressen zijn van de instelling zelf; het register bewaart geen data.
Interessante koppelingen


Welke Rijksmuseum-data zijn er naast de zoek-API?
Het Rijksmuseum heeft 16 datasets in het register, met LDES, IIIF en Linked Art als protocol. Zo zie je welke ingangen het museum zelf noemt.


Welke KB-datasets zijn aangemeld?
De 17 KB-datasets in het register zijn dezelfde als de datasetbeschrijvingen op data.bibliotheken.nl (NBT, STCN, thesauri), met per dataset een SPARQL- en downloadadres.
Vergelijkbare bronnen
- Europeana
Europeana verzamelt de objecten zelf (met beelden) van Europese instellingen, maar vraagt een sleutel. Het Datasetregister beschrijft alleen datasets, wel zonder sleutel.
data.overheid.nlDezelfde opzet (een catalogus van beschrijvingen) voor overheidsdata. Erfgoeddatasets staan daar zelden in.
- Open Archieven
Open Archieven heeft de persoonsvermeldingen zelf, doorzoekbaar op naam; in het register staat Open Archieven met 306 datasetbeschrijvingen: genealogische metadata en linksets per aangesloten archief.
Waar je op moet letten
- Een dataset is niet altijd even groot
Sommige archieven melden elk archiefblok apart aan (Het Utrechts Archief: 1.572 datasets), andere één hele collectie. Vergelijk instellingen daarom niet op het aantal datasets.
- Licentie van de beschrijving
De licentie in het register geldt volgens het register zelf voor de metadata. De onderliggende collectiestukken kunnen onder een andere, soms strengere licentie vallen.
- Datums ontbreken of liggen in de toekomst
124 van de 3.401 datasets hebben geen dct:modified. Neem alleen volledige datums tot vandaag mee als je naar versheid kijkt.
APISPARQL 1.1 (QLever) en REST · gelezen 16 okt 2026
Lezen (SPARQL) zonder sleutel. Aanmelden is voor instellingen; het register houdt een lijst van toegestane domeinen bij (/api/allowed-domains). getest
datasets met een geldige registratie (SPARQL-telling, 16 okt 2026 rond 23:45; eerder die dag 3.401) getest
sparql-results+jsoncsvtsvjson-ldturtle
Basisadres
https://datasetregister.netwerkdigitaalerfgoed.nl/sparql
Endpoints 7
- GET
/sparql?query=…SPARQL-vraag in de URL. Met Accept: application/json of application/sparql-results+json het standaard-JSON, text/csv een tabel. Het antwoord heeft ook meta.query-time-ms. - POST
/sparqlDezelfde vraag als formulierveld query= (handig voor lange vragen). - GET
/api/datasets?url=…REST: staat een beschrijving op dit adres al in het register? - POST
/api/datasetsREST: een datasetbeschrijving aanmelden (voor instellingen; zie allowed-domains). - POST
/api/datasets/validateREST: een beschrijving in de body valideren tegen de NDE-eisen; PUT met een URL valideert wat op dat adres staat. - GET
/api/shaclREST: de SHACL-vorm waarmee beschrijvingen worden gecontroleerd. - GET
/api/allowed-domains?url=…REST: staat het domein op de lijst van toegestane domeinen?
Filteren getest
SPARQL 1.1 met prefixes dcat: <http://www.w3.org/ns/dcat#>, dct: <http://purl.org/dc/terms/>, schema: <https://schema.org/> (https). FILTER(CONTAINS(LCASE(?titel), "…")) om op tekst te zoeken.
Parameters 3
query | De SPARQL-vraag (GET in de URL of POST als formulierveld). | getest |
Accept | application/sparql-results+json (ook bij application/json), text/csv. | getest |
schema:subjectOf/schema:additionalType | Status van de registratie: <https://data.netwerkdigitaalerfgoed.nl/registry/valid> voor geldige beschrijvingen; zonder dit filter tel je ook verdwenen en ongeldige mee. | getest |
Predicaten van een dataset en zijn distributies (selectie) 14
| Naam | Type | Betekenis |
|---|---|---|
dcat:Dataset | klasse | Een datasetbeschrijving (IRI van de instelling zelf) |
dct:title / dct:description | tekst | Titel en beschrijving (vaak in meerdere talen) |
dct:publisher / dct:creator | uri | Uitgever en maker (organisatie-IRI) |
dct:license | uri | Licentie; CC0 komt zowel met http:// als https:// voor |
dcat:keyword / dcat:theme | tekst | Trefwoorden en thema's |
dct:modified / dct:created / dct:issued | datum | Datums volgens de instelling; ontbreken soms of liggen in de toekomst |
dct:spatial / dct:temporal | tekst | Gebied en periode (bij een minderheid) |
dcat:distribution | uri | Verwijzing naar een distributie (18.623 in totaal, ruim 5 per dataset) |
dcat:distribution / dcat:accessURL, dcat:downloadURL | url | Adres van de data bij de instelling |
dcat:distribution / dcat:mediaType, dct:conformsTo | tekst | Formaat en protocol (SPARQL, OAI-PMH, IIIF …) |
dcat:distribution / dcat:byteSize | getal · byte | Grootte van de download |
schema:subjectOf / schema:additionalType | uri | Status van de registratie (…/registry/valid) |
Toon alle 14
| Naam | Type | Betekenis |
|---|---|---|
schema:contentRating | uri | Beoordeling van de beschrijving door het register |
schema:dateRead / nde:dateCrawled | datetime | Wanneer het register de beschrijving het laatst ophaalde |
Limieten en valkuilen
- Geen gedocumenteerde limiet of sleutel. Tellingen over het hele register duurden 50 tot 70 ms. getest
- robots.txt verbiedt alleen search.php, show.php en viaurl.php van de oude app; /sparql en /api mogen. getest
- Tel alleen geldige registraties (schema:subjectOf/schema:additionalType …/registry/valid): 3.392 op 16 okt 2026 rond 23:45, terwijl de dag eerder 3.401 gaf. Het aantal schommelt doordat het register beschrijvingen steeds opnieuw ophaalt. getest
- schema: is hier https://schema.org/ (https), dct: is http://purl.org/dc/terms/ (met schuine streep). Anders dan bij de KB. getest
- Elke aangemelde beschrijving staat in een eigen graaf (het adres van de registratie); daarnaast grafen met registraties, beoordelingen, SHACL-uitkomsten en de bereikbaarheid van distributies (…/sparql/distribution-health). getest
- Licenties per URI tellen: CC0 staat er als http:// (1.063) én https:// (34). Normaliseer voor je optelt. getest
- Het register bevat beschrijvingen, geen collectiedata: de data haal je bij de instelling via dcat:accessURL of dcat:downloadURL. uit de beschrijving
Probeer het HTTP 200 · 391 ms · 16 okt
https://datasetregister.netwerkdigitaalerfgoed.nl/sparql?query=PREFIX dcat%3A <http%3A%2F%2Fwww.w3.org%2Fns%2Fdcat%23> PREFIX dct%3A <http%3A%2F%2Fpurl.org%2Fdc%2Fterms%2F> PREFIX schema%3A <https%3A%2F%2Fschema.org%2F> SELECT %3Flicentie (COUNT(DISTINCT %3Fd) AS %3Fdatasets) WHERE { %3Fd a dcat%3ADataset %3B dct%3Alicense %3Flicentie %3B schema%3AsubjectOf%2Fschema%3AadditionalType <https%3A%2F%2Fdata.netwerkdigitaalerfgoed.nl%2Fregistry%2Fvalid> } GROUP BY %3Flicentie ORDER BY DESC(%3Fdatasets) LIMIT 5
{
"head": {
"vars": [
"licentie",
"datasets"
]
},
"results": {
"bindings": [
{
"licentie": {
"type": "uri",
"value": "http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/"
},
"datasets": {
"datatype": "http://www.w3.org/2001/XMLSchema#int",
"type": "literal",
"value": "1832"
}
},
{
"licentie": {
"type": "uri",
"value": "http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/"
},
"datasets": {
"datatype": "http://www.w3.org/2001/XMLSchema#int",
"type": "literal",
"value": "1063"
}
}
]
},
"meta": {
"query-time-ms": 42,
"result-size-total": 5
}
}Ingekort antwoord, opgeslagen bij het oogsten. Klik op het adres voor het echte, actuele antwoord.
Gelezen uit NDE-eisen voor datasetbeschrijvingen (DCAT / schema.org) · OpenAPI 3.0.3-beschrijving van de REST-API (aanmelden, valideren, SHACL) · Veelgestelde vragen voor gebruikers. Labels: uit de beschrijving staat in wat de api zelf publiceert. getest uit onze eigen kleine aanroep. platform geldt voor elk api van dit platform, volgens de documentatie. ervaring zelf ondervonden bij het bouwen van open data index.
Zo haal je het op
curl -H "Accept: application/sparql-results+json" --data-urlencode 'query=PREFIX dcat: <http://www.w3.org/ns/dcat#> PREFIX schema: <https://schema.org/> SELECT (COUNT(DISTINCT ?d) AS ?n) WHERE { ?d a dcat:Dataset ; schema:subjectOf/schema:additionalType <https://data.netwerkdigitaalerfgoed.nl/registry/valid> }' https://datasetregister.netwerkdigitaalerfgoed.nl/sparqlMeer van NDE in onze index
1 datasets in NDE Datasetregister. Dit zijn de laatst gewijzigde.
Meer in dit thema
Bekijk hoe deze pagina is opgebouwd
bron: nde-datasetregister
blokken: []
secties:
- ideeen
- verwerken
- koppelingen
- vergelijkbaar
- beperkingen
- code
cache:
tag: bron:nde-datasetregister
ververs: na statuscheck, als de bron nieuwer is
statuscheck:
methode: "SPARQL: aantal datasets met een geldige registratie en de nieuwste
dct:modified (niet in de toekomst)"
verwacht: dagelijks
Bron: content/bronnen/nde-datasetregister.yaml · Markdown


